Dagiti Masansan a Masaludsod

Impormasion Maipanggep iti Aldaw ti Eleksion (Election Day Information)

Saludsod: Sadino ti lugar a pagbotosak?

Sungbat: Maammuam no sadino ti lugar a pagbotosam babaen ti panangtawagmo kadakami iti 808-453-VOTE (8683).

Saludsod: Adda kadi karbengak nga ag-time off wenno agkiddaw a pumanawak biit iti trabahok tapno makapagbotosak iti Aldaw ti Eleksion?

Sungbat: No mairana nga agtrabahoka iti Aldaw ti Eleksion, maited kenka ti gundaway a maikkan iti agingga iti dua nga agsaruno nga oras a kaawan iti trabaho tapno makapagbotoska. Dagiti botante ket saan a mabalin a mapatawanda iti dusa, saan a mabalin a mai-reschedule wenno mabaliwan ti normal nga oras a kaaddada iti trabaho, wenno saan a mabalin a makissayan ti sueldo wenno bayadda gapu iti dayta a kaawanda iti trabaho.

Ti nasao a paglintegan ket saan ketdi a maipakat kadagiti empleado a ti oras ti panagtrabahoda ket iramanna dayta a panawen nga agsaruno a dua nga oras bayat a silulukat dagiti lugar a pagbotosan no dagiti empleado ket saan nga agtrabtrabaho para iti employerna. Silulukat dagiti lugar a pagbotosan manipud iti alas 7:00 iti bigat agingga iti alas 6:00 iti malem.

Nayonam ti ammom maipanggep iti kaawan iti trabaho para iti panagbotos iti aldaw ti eleksion (time off for voting).

Saludsod: Ania ti identipikasion wenno pammaneknek iti kinaasinok nga itugotko iti lugar a pagbotosan?

Sungbat: Dagiti maakseptar nga identipikasion ket mairaman dagitoy: maysa a balido nga I.D. nga addaan iti retratom (kas koma Lisensia nga Agmaneho, I.D. nga inted ti Estado), maysa a kopia ti agdama a pakakitaan iti nagbayadan iti serbisio utilidad (a kas iti telepono wenno danum), deklarasion ti banko (bank statement), paycheck, wenno dadduma pay a dokumento a naggapu iti gobierno a mangipakita iti nagan ken adresmo.

Saludsod: Ania nga oras a silulukat dagiti lugar a pagbotosan iti Aldaw ti Eleksion?

Sungbat: Silulukat dagiti lugar a pagbotosan manipud iti alas 7:00 iti bigat agingga iti alas 6:00 iti malem. No addaka pay laeng iti pila iti alas 6:00 iti malem, mapalubosanka latta nga agbotos.

Saludsod: Awan ti naaw-awatko nga amarilio a kard (yellow card).

Sungbat: Kontaken ti makasakup iti lugar nga Opisina ti Klerk (Clerk’s Office) tapno maammuam no ania ti istatus wenno anian ti napasamak iti maited koma kenka a Pakaammo iti Botante ken Kompirmasion iti Adres (Voter Notification and Address Confirmation wenno Yellow Card).

Saludsod: Nasken kadi nga agbotosak agbatay iti partido a nakaikamengak?

Sungbat: Saan a kasapulan nga ideklarar dagiti botante no ania ti pilida a partido sakbay ti panagbotosda. Nupay kasta, nasken a maammuan dagiti botante a mangang-angay ti Hawaii iti eleksion primaria (single party primary election) a ditoy, agpili dagiti botante kadagiti kandidato manipud iti maymaysa laeng a partido a pilida. No ania a partido ken no asino dagiti kandidato a pinili ti kandidato, agtalinaed dayta a palimed, kas maibatay iti Konstitusion ti Estado ti Hawaii.

Saludsod: Ania ti aramidek no kayatko a baliwan ti partidok?

Sungbat: Dagiti indibidual ket nasken a direkta a kontakenda dagiti partido politikal (political parties) para iti ad-adu nga impormasion maipanggep iti panagkameng.

Saan a kasapulan nga ideklarar dagiti botante no ania ti pilida a partido sakbay ti panagbotosda. Ti Konstitusion ti Estado ti Hawaii, salaknibanna ti kinasekreto ti kinaasino ti imbotos, agraman ti partido politikal a pinili ti botante.

Saludsod: Awanakto no Aldaw ti Eleksion. Kasano a makabotosak?

Sungbat: Mabalinmo ti agkiddaw iti maikoreo a balota babaen ti panangkompletom iti Wikiwiki Aplikasion Para iti Absentee (Wikiwiki Absentee Application) ken isubmitirmo daytoy iti makasakup kenka nga Opisina ti Klerk (Clerk’s Office). Mabalinmo pay ti agbotos a nasapsapa kadagiti lugar a masapa a pagbotosan (early walk-in location) – a dagiti petsa ken lokasion dagitoy ket maituding/maangay sakbay dagiti eleksion.

Nayonan ti ammo maipanggep iti maisapsapa a panagbotos (early voting).

Saludsod: Ania ti pagdumaan ti Eleksion Pluralidad kontra iti Eleksion Mayoridad?

Dagiti Eleksion Pluralidad

Kadagiti eleksion a madesidir babaen ti pluralidad, ti kandidato a makagun-od iti kaaduan a botos ket isu ti mangabak iti eleksion. Saan a nasken a makagun-od ti kandidato iti naituding a porsiento ti kadagupan dagiti botos tapno mapili.

Dagiti Eleksion Mayoridad

Mailawlawag ti Mayoridad a kas: “Di nakurkurang ngem 50% dagiti botos a manayonan iti maysa wenno ti bilang nga ad-adu ngem ti kagudua ti dagup dagiti naitinnag a botos.”

No awan ti kandidato a nakaala iti mayoridad dagiti botos, dagiti dua a kandidato a nakaala iti kangatuan a botos ti aglaban iti eleksion heneral, ket ti mangabak, isu daydiay makaala iti kaaduan a botos (pluralidad).

Adda Pay Saludsodmo? Kontakten ti Opisina Dagiti Eleksion (Office of Elections wenno ti makasakup kenka nga Opisina ti Clerk (Clerk’s Office).

 

↑ Agsubli iti ngato



Rehistrasion ti Botante Babaen ti Online (Online Voter Registration)

Saludsod: Ania daytoy rehistrasion ti botante babaen ti online?

Sungbat: Ti rehistrasion ti botante babaen ti online ket ipaayna kadagiti kualipikado a residente ti gundaway a makapagparehistro nga agbotos wenno mangpabaro iti rehistrasionda gapu ta nagbaliwen ti adres ken naganda babaen ti panangusarda iti natalged a website.

Saludsod: Kasano a makapagparehistroak nga agbotos babaen ti online?

Sungbat: Tapno makapagparehistro babaen ti online, bisitaen ti https://olvr.hawaii.gov. Nasken a makaitedka iti Lisensia nga Agmaneho iti Hawaii wenno ID nga inted ti Estado, ken ti Numero ti Social Security-m. No dimo maited dagitoy, mabalinmo ti mangisubmitir iti papel a Wikiwiki Pormulario ti Rehistrasion ti Botante ken Permanente a Panagbotos Babaen ti Koreo (Wikiwiki Voter Registration & Permanent Absentee Application) babaen ti panangibusonmo, wenno personal nga idatagmo.

Saludsod: Adda kadi naituding a maudi nga aldaw (deadline) para iti panagparehistro nga agbotos babaen ti online?

Sungbat: Ti maudi nga aldaw a panagparehistro babaen ti online ket 30 nga aldaw sakbay ti eleksion iti alas 4:30 iti malem. Dagiti maudi nga aldaw a panagparehistro para iti 2016 ket dagiti sumaganad:

Eleksion Primaria: Hulio 14, 2016
Eleksion Heneral: Oktubre 10, 2016

Saludsod: Natalged kadi met laeng ti agparehistro babaen ti online?

Sungbat: Wen. Ti sistema ti rehistrasion ti botante babaen ti online ket manmanteneren ti Hawaii State Government Private Cloud, ken imatmatonan ti Office of Information Management and Technology.

Saludsod: Kasano a maproseso ti aplikasionko?

Sungbat: Ti sistema nga online ket kasapulanna a mangted ti aplikante iti pammaneknek ti kinaasinona a kas koma iti Lisensia nga Agmaneho iti Hawaii wenno ID nga inted ti Estado, ken Numero ti Social Security, a maberipikarto (maammuan no husto wenno saan) babaen ti datos wenno impormasion nga aggapu iti database ti Departamento ti Transportasion, a manmanteneren ti Department of Information Technology ti Siudad ken County ti Honolulu.

Apaman a maawatna ti aplikasion, repasuen ken aprobaranto ti Opisina ti Klerk (Clerk’s Office).

Saludsod: Automatiko kadi a rehistradoak a botante apaman a maisubmitirko ti aplikasionko babaen ti online?
Sungbat: Saan. Maysa a nalaka a wagas a panagisubmitir iti impormasion ti panagparehistro a botante babaen ti online. Apaman a maawatna ti aplikasion, repasuen ken aprobaranto ti akinsakup kenka nga Opisina ti Klerk (Clerk’s Office).

Saludsod: Mapakaammuanakto kadi apaman a makapagparehistroak?

Sungbat: Wen. Ti impormasion nga inlanadmo iti aplikasionmo ket beripikaren ti makasakup kenka nga Opisina ti Klerk (Clerk’s Office). Addanto maipatulod kenka a postcard a mangpakaammo kenka (notification postcard) a mangberipikar iti istatus ti rehistrasionmo a kas botante sakbay ti eleksion.

No ti impormasion maipanggep kenka ket saan a maberipikar, mapakaammuankanto no kasano a kompletuem ti rehistrasionmo a kas botante.

Saludsod: Makabotosak kadi babaen ti online?

Sungbat: Saan.

Saludsod: Kompidensial wenno di maammuan ti sabali dagiti impormasion a mailanad iti rehistrasion ti botante?

Sungbat: Ipalubos laeng ti paglintegan ti Hawaii ti pannakairuar ti sumagmamano nga impormasion maipanggep iti botante kadagiti indibidual wenno organisasion ngem para kadagiti mausar laeng iti eleksion. Ti laeng maipubliko ket ti nagan ti botante, distrito/presinto, ken ti istatus ti rehistrasionna a kas botante.Dagiti Narebisar a Paglintegan ti Hawaii (HRS §11-97)

 

↑ Agsubli iti ngato



Rehistrasion ti Botante (Voter Registration)

Saludsod: Ania ti aramidek tapno makapagparehistroak nga agbotos?
Sungbat: Mabalinmo ti agparehistro babaen ti online, wenno babaen ti panangisubmitirmo iti Wikiwiki Pormulario ti Rehistrasion ti Botante ken Permanente a Panagbotos Babaen ti Koreo (Wikiwiki Voter Registration & Permanent Absentee Application) babaen ti korero wenno personal nga idatagmo.

Nayonan ti ammom maipanggep iti rehistrasion ti botante (voter registration).

Salusod: Kasano a maammuak a rehistradoakon a botante?
Sungbat: Mabalin a maberipikarmo ti rehistrasionmo a kas botante babaen ti online babaen ti panangtedmo iti Lisensiam nga Agmaneho iti Hawaii wenno ID nga inted ti Estado, ken ti Numero ti Social Security-m.

Mabalinnaka pay a kontaken (contact us) iti 808-453-VOTE (8683). Dagiti agnaed kadagiti kakaarruba nga isla (Neighbor Islands) ket mabalinda ti tumawag a libre (toll free) iti (800) 442-VOTE (8683). Nasken a nakasaganaka a mangited iti naganmo, adres ti residensiam, ken petsa ti pannakayanakmo tapno maberipikar ti istatus wenno kasasaadmo a kas botante.

Saludsod: Nasken kadi nga agparehistroak sakbay ti tunggal eleksion?
Sungbat: Saan, ta apaman a maysakan a rehistrado a botante, saanen a nasken nga agparehistroka manen para iti tunggal eleksion. Ti panagparehistro manen (re-registration) ket kasapulan laeng no immakarka wenno legal a pinabaliwam ti naganmo.

Saludsod: Maysa a makipagili wenno sititsen ti U.S. Citizen nga agnanaed iti ballasiw-taaw, kasano ti panagparehistrok tapno makabotosak?
Sungbat: Para iti impormasion no kasano a makapagparehistroka ken no kasano a makaalaka iti balota, bisitaen ti Dagiti Militar ken Adda iti Ballasiw-taaw a Botante (Military and Overseas Voters).

Saludsod: Addaak iti military, kasano a makaalaak iti balota?
Sungbat: Para iti impormasion no kasano a makaalaka iti balota a maikoreo (absentee ballot), bisitaen ti Dagiti Militar ken Adda iti Ballasiw-taaw a Botante (Military and Overseas Voters).

Saludsod: Kasano ti panangalak iti maysa a dokumento a mangipaneknek a rehistradoak nga agbotos iti Hawaii?
Sungbat: Tapno makaalaka iti sertipiko ti rehistrasionmo a kas botante, kontaken ti Opisina ti Klerk  (Clerk’s Office) a nakairehistroam nga agbotos.

Saludsod: Kasano ti panangpakanselarko iti rehistrasionko a kas botante?
Sungbat: Tapno mapakansela wenno mapaikkatmo ti rehistrasionmo a kas botante, kontakem ti Opisina ti Klerk (Clerk’s Office) a nakairehistroam nga agbotos.

Saludsod: Agtawenakon iti 16, mabalin kadin nga agparehistroak nga agbotos?
Sungbat: Ipalubos ti paglintegan ti estado ti maisapsapa a panagbotos (pre-registration) kadagiti agtawen iti 16, ngrem masapul nga agtawenkanton iti 18 iti aldaw ti eleksion tapno mapalubosanka nga agbotos.

↑ Agsubli iti ngato



Panagbotos Babaen ti Koreo (Voting by Mail)

Saludsod: Sadino ti ayan ti balotak a naikoreo (mail ballot)?
Sungbat: Tapno maammuam no ti balotam ket naibuson, naawat ken naakseptar kontakem ti makasakup iti lugaryo nga Opisina ti Klerk (Clerk’s Office).

Saludsod: Kaano a maipatulod kadagiti botante dagiti balota a maikoreo (mail ballots)?
Sungbat: Ti Opisina ti Klerk (Clerk’s Office).ket ibusonna dagiti balota agarup 20 nga aldaw sakbay ti eleksion.

Saludsod: Ti mail ballot-ko ket saan a simmangpet, napukaw, wenno nadadael. Ania ti aramidek?
Answer: Kontaken ti Opisina ti Klerk (Clerk’s Office) maipanggep iti napasamak iti mail ballot-mo wenno agkiddawka iti sukat a balota (replacement ballot).

Saludsod: Kasano ti panagkiddaw iti sukat a balota?
Sungbat: Kontaken ti Opisina ti Klerk (Clerk’s Office) ket agkiddawka iti sukat a balota.

↑ Agsubli iti ngato